Κυριακή, 29 Νοεμβρίου 2009

Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (Σκιάθος 1851 - 1911)

ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ
"Εγεννήθην εν Σκιάθω τη 4 Μαρτίου 1851.
Εβγήκα από το Ελληνικόν Σχ(ολείον) εις τα 1863, αλλά μόνον το 1867 εστάλην εις το Γυμνάσιον Χαλκίδος, όπου ήκουσα την Α' και Β' τάξιν. Την Γ' εμαθήτευσα εις Πειραιά, είτα διέκοψα τας σπουδάς μου, κ' έμεινα εις την πατρίδα. Κατά Ιούλιον του 1872 επήγα εις το 'Αγιον 'Ορος χάριν προσκυνήσεως, όπου έμεινα ολίγους μήνας. Τω 1873 ήλθα εις Αθήνας κ' εφοίτησα εις την Δ' του Βαρβακείου. Τω 1874 ενεγράφην εις την Φιλοσοφικήν Σχολήν, όπου ήκουσα κατ' εκλογήν ολίγα μαθήματα φιλολογικά, κατ' ιδίαν δε ησχολούμην εις τας ξένας γλώσσας. Μικρός εζωγράφιζα Αγίους, είτα έγραφα στίχους, κ' εδοκίμαζα να συντάξω κωμωδίας. Τω 1868 επεχείρησα να γράψω μυθιστόρημα. Τω 1879 εδημοσιεύθη η «Μετανάστις», έργον μου, εις τον "Νεολόγον" Κων/πόλεως. Τω 1881 εν θρησκευτικόν ποιημάτιον εις το περιοδικόν «Σωτήρα». Τω 1882 εδημοσιεύθη «Οι 'Εμποροι των Εθνών» εις το "Μη χάνεσαι". Αργότερα έγραψα περί τα εκατόν διηγήματα, δημοσιευθέντα εις διάφορα περιοδικά κ' εφημερίδας".





1. Η έννοια της αυτοβιογραφίας στον Παπαδιαμάντη

2. Υλικό μαθημάτων στην η-Τάξη (επιλέξτε: Λογοτεχνία Θεωρητικής Κατεύθυνσης) για να διαβάσετε κείμενα σχετικά με το "Όνειρο στο Κύμα".

3. Ερωτήσεις αξιολόγησης


* Δείτε το Αφιέρωμα στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη στην εφημερίδα "Ελευθεροτυπία" (Βιβλιοθήκη 28-12-2001)

Τρίτη, 24 Νοεμβρίου 2009

Ανδρέας Κάλβος (Ζάκυνθος 1792 - Αγγλία 1869)

Τα χαρακτηριστικά της ποίησής του

Δύο ποιητικές συλλογές - η «Λύρα» (1824) και τα «Λυρικά» (1826) - με γενικό τίτλο «Ωδαί» αποτελούν το έργο του Α. Κάλβου. Η διάρθρωση των «Ωδών» οργανώνεται γύρω από ένα συλλογισμό: α) μια γενική γνώμη β) μια ειδική εφαρμογή της γ) ένα συμπέρασμα. Η γενική ιδέα κάθε ποιήματος ειναι υψηλή, η εφαρμογή γεμάτη πάθος, το συμπέρασμα γενναίο.
Στα ποιήματα του Κάλβου βρίσκουμε τα θέματα που απασχολούν την εποχή του (είναι η περίοδος της Επανάστασης του 1821): είναι η αρετή, οι πρόγονοι και η δόξα τους.
Η μορφή των «Ωδών» και τα ποιητικά θέματα επηρεάζονται από τον
κλασικισμό και τον νεοκλασικισμό που κυριαρχούν στην ευρωπαϊκή πνευματική ζωή.
Γλώσσα: κατά τον ποιητή η γλώσσα της λογοτεχνίας οφείλει να αίρεται πάνω από την κοινή γλώσσα· γι’ αυτό πρέπει να την «πλουτίζουμε με λέξεις και τρόπους αρχαιότατους». Έτσι τη «χυδαία» νεοελληνική θα την πάρει για βάση και θα την εμπλουτίσει με λέξεις από την αρχαία ελληνική (αυτός ειναι ο γλωσσικός αρχαϊσμός του Κάλβου).
Την ίδια επεξεργασία θα κάνει και στον στίχο: σπάζει τον λαϊκό δεκαπεντασύλλαβο σε δύο ημιστίχια, καταργεί την ομοιοκαταληξία και δημιουργεί έτσι ένα στίχο αρχαιοπρεπή που θυμίζει και την ιταλική στιχουργική.
Αλλά ως ισχυρότερη επίδραση της ιταλικής γλώσσας στην ποίηση του Κάλβου θεωρείται η τοποθέτηση του επιθέτου μετά το ουσιαστικό το οποίο προσδιορίζει (=ιταλισμός), π.χ. «το μέτωπον ιερόν», «τα έθνη αθώα», «το νουθέτημα θείον».
Οι αντιθέσεις, οι εικόνες και οι παρομοιώσεις, οι περιφράσεις, και η χρήση μυθολογικών στοιχείων συνθέτουν μια ποίηση απ’ όπου αναβλύζει ο λυρισμός.
Η μεγαλύτερη αντίθεση που χαρακτηρίζει το έργο του Κάλβου είναι η προσπάθεια να συνδυάσει το ρομαντικό κλίμα του νεοκλασσικισμού και τη δική του μελαγχολική ιδιοσυγκρασία με την εξύμνηση των κατορθωμάτων ενός λαού που ξανανεβαίνει στο φως της ελευθερίας γεμάτος ζωή.

Τρίτη, 10 Νοεμβρίου 2009

Εγχειρίδιο Γλωσσικής Διδασκαλίας

Καταλήξεις ουσιαστικών γ΄κλίσης

(κάνετε κλικ πάνω στις εικόνες για να τις μεγενθύνετε)

1. Φωνηεντόληκτα ουσιαστικά της τρίτης κλίσης (μονόθεμα, διπλόθεμα).
2. Συμφωνόληκτα ουσιαστικά της τρίτης κλίσης (ενρινόληκτα, υγρόληκτα, σιγμόληκτα).
3. Αφωνόληκτα ουσιαστικά της τρίτης κλίσης (ουρανικόληκτα, χειλικόληκτα, οδοντικόληκτα).

Μπορείτε να δείτε σχετικούς πίνακες παραδειγμάτων κάνοντας κλικ πάνω στον σύνδεσμο η-τάξη (με την ακόλουθη σειρά: αρχαία ελληνική γλώσσα - υλικό μαθήματος - φάκελος ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ).

Κυριακή, 8 Νοεμβρίου 2009

Γεωργίου Χορτάτση: "Ερωφίλη"

Το Κρητικό Θέατρο του τέλους του δέκατου έκτου και των μέσων του δέκατου έβδομου αιώνα, δημιούργημα μιας καλλιεργημένης άρχουσας τάξης που είχε άμεση επαφή με την ιταλική Αναγέννηση, αφομοίωσε δημιουργικά τα θεατρικά διδάγματα της Ευρώπης (και ιδιαίτερα της Ιταλίας) στη διάρκεια της Βενετοκρατίας (1211 – 1669) και άντλησε από εκεί τις φόρμες και τα πρότυπά του.
Ανάμεσα στις τραγωδίες του κρητικού θεάτρου η πιο διάσημη ήταν η Ερωφίλη του Γεωργίου Χορτάτση. Το έργο γράφτηκε πιθανότατα γύρω στα 1600 και εκδόθηκε το 1637 στη Βενετία.
Την υπόθεση της τραγωδίας αφηγείται ο ηθοποιός Μάνος Κατράκης.